"Je gaat er ziek heen en komt genezen terug": Een onderzoek naar de genderaspecten van de aSB herbeoordelingen in de provincie Friesland

De kans dat vrouwen in Friesland na een herbeoordeling uit de WAO stromen of een lagere uitkering krijgen is groter dan bij mannen. Dat heeft ondermeer te maken met hun leeftijd, de aard van de ziekte en doordat vrouwen veel vaker in deeltijd werken dan mannen. Dit blijkt uit een onderzoek dat de wetenschapswinkel Economie en Bedrijfskunde van de Rijkuniversiteit Groningen uitvoerde op verzoek van Emancipatiebureau EQUA en het Steunpunt Vrouwen met een Uitkering in Friesland (SVUF / FSU). Bij EQUA en SVUF bestond op basis van binnenkomende klachten het vermoeden dat in Friesland de gevolgen van de herbeoordelingen negatiever zijn voor de inkomenspositie van vrouwen dan voor mannen in de WAO. Student Bedrijfskunde Royla Pierre onderzocht deze veronderstelling. In de onderzochte periode is het werkloosheidspercentage van vrouwen in Friesland met 53% bijna weer terug op het oude niveau van 2002, nadat het aanvankelijk daalde naar 50% in 2003. Voor Friesland lijkt de aanscherping van de herbeoordelingscriteria sterker uit te werken dan landelijk het geval is. Zo lag de afname van het aantal WAO’ers in Friesland, in de periode van 1 oktober 2004 tot en met eind juni 2006, zowel voor de mannen als vrouwen boven de landelijke percentages. Voor vrouwen lag het WAO-afnamepercentage in Friesland weer hoger dan dat voor de mannen. De gevolgen voor de arbeidspositie, de inkomenssituatie en de doorstroom naar de WW of een ander vorm van Bijstand en eventuele werkhervatting van de herbeoordeelden konden niet worden vastgesteld, omdat de benodigde data hiertoe niet konden worden verkregen. Gezien de resultaten van de landelijke onderzoeken, de aanscherping van de regels die in het nadeel van vrouwen werken, en de toegenomen werkloosheid onder vrouwen in Friesland lijkt de conclusie gerechtvaardigd dat de aSB negatief uitpakt voor de inkomenspositie van (gedeeltelijk) goedgekeurde Friese vrouwen. De voorgenomen beslissing van de nieuwe regering om de leeftijdsgrens van 50 jaar voor vrijstelling van de herbeoordelingsoperatie met het aangepast Schattingsbesluit naar 45 jaar te verlagen, lijkt in ieder geval geen antwoord op deze problematiek.